Het Zaanse verbod van 2021
Zaanstad nam een extra artikel op in de APV waardoor het verkopen en gebruiken van lachgas vanaf 1 januari 2021 verboden was. Dat gold voor de hele gemeente: Zaandam, Koog aan de Zaan, Zaandijk, Wormerveer, Krommenie, Assendelft en Westzaan. Twee jaar later kwam de Opiumwet, die ook bezit en vervoer strafbaar maakt.
Cilinders en HVC
Het afval van Zaanstad wordt verwerkt door HVC. In de afvalenergiecentrale van HVC in Alkmaar ontploften volgens het bedrijf dagelijks lachgascilinders in de oven, waarna extra veiligheidsmaatregelen werden genomen. HVC heeft een eigen pagina met uitleg over het inleveren van cilinders. Sinds september 2023 nemen alle milieustraten in Nederland lachgascilinders in.
Wat geldt nu?
Bezit, verkoop en vervoer zijn strafbaar. Bezorgdiensten die Zaandam als werkgebied noemen, zijn illegaal. Overlast of een gevonden cilinder meld je bij de gemeente Zaanstad.
Afval
Lege lachgascilinder inleveren in Zaandam
Een lachgascilinder is gevaarlijk afval. In een vuilniswagen of verbrandingsoven kan hij ontploffen, ook als hij leeg lijkt. Gooi een cilinder daarom nooit in een afvalbak of container en zet hem niet op straat. Lever hem in bij het afvalbrengstation van HVC voor inwoners van Zaanstad. Zie je een cilinder op straat liggen, raak hem dan niet aan en meld het bij de gemeente Zaanstad via 14 075 of het meldformulier op zaanstad.nl. Meer uitleg staat in Lachgascilinder inleveren.
Wet
Wat zegt de wet in Zaandam?
Lachgas staat sinds 1 januari 2023 op lijst II van de Opiumwet. Bezit, verkoop, vervoer en productie voor recreatief gebruik zijn daardoor in heel Nederland strafbaar, dus ook in Zaandam. Alleen medisch, technisch en voedingskundig gebruik blijft toegestaan. Volgens het Openbaar Ministerie moet je bij één ballon of één ampul als first offender afstand doen van het lachgas. Bij meer volgt een geldboete of taakstraf, en bij grote hoeveelheden of handel kan een gevangenisstraf volgen. Lees verder in Is lachgas illegaal? en Boetes en straffen.
Gezondheid
Risico's van lachgas
Volgens het RIVM bestaat er geen veilige gebruikslimiet: zelfs één ballon kan tintelingen in handen en voeten geven. Veel of vaak gebruik schakelt vitamine B12 in je lichaam uit en kan zenuwschade veroorzaken, in het ergste geval met blijvende verlamming. Gas dat rechtstreeks uit een tank komt is ijskoud en kan huid en lippen bevriezen. Gebruik in het verkeer is levensgevaarlijk, voor jezelf en voor anderen. Lees meer over bijwerkingen, gevolgen op de lange termijn en lachgas in het verkeer.
Hulp
Hulp en advies in Zaandam
- Acuut gevaar (bewusteloos, benauwd, niet meer kunnen lopen): bel 112.
- Klachten na gebruik, zoals tintelingen, een doof gevoel of wankel lopen: ga snel naar je huisarts en vertel eerlijk dat je lachgas hebt gebruikt.
- Verslavingszorg: Brijder is de instelling voor verslavingszorg in de regio Zaanstreek. Je huisarts kan je verwijzen.
- Anoniem advies: de Drugs Infolijn van het Trimbos-instituut is bereikbaar op 0900-1995.
- Overlast of een gedumpte cilinder: meld het bij de gemeente Zaanstad via 14 075 of het meldformulier op zaanstad.nl.
Veelgestelde vragen over lachgas in Zaandam
Is lachgas verboden in Zaandam?
Ja. Het landelijke lachgasverbod geldt sinds 1 januari 2023 in heel Nederland, dus ook in Zaandam. Bezit, verkoop en vervoer van lachgas voor recreatief gebruik zijn strafbaar op grond van de Opiumwet.
Mag je lachgas laten bezorgen in Zaandam?
Nee. Bezorgdiensten die lachgas als genotsmiddel leveren, handelen in strijd met de Opiumwet. Ook de koper is strafbaar, want bezit is verboden. De politie kan het lachgas in beslag nemen en een boete of taakstraf kan volgen.
Waar lever ik een lege lachgascilinder in vanuit Zaandam?
Bij het afvalbrengstation van HVC voor inwoners van Zaanstad. Gooi een cilinder nooit bij het restafval: hij kan ontploffen in de vuilniswagen of de verbrandingsoven.
Waar meld ik lachgasoverlast of een gedumpte cilinder in Zaandam?
Meld het bij de gemeente Zaanstad via 14 075 of het meldformulier op zaanstad.nl. Bij direct gevaar, bijvoorbeeld iemand die onder invloed gaat rijden, bel je 112.
Lachgas in andere steden
Bronnen
- NH Nieuws - Per 1 januari verkoop en gebruik lachgas verboden in gemeente Zaanstad
- HVC - Lever je lachgascilinders in
- NH Nieuws - Extra veiligheidsmaatregelen na schade door lachgasexplosies in afvalcentrale Alkmaar
- Rijksoverheid - Verbod op lachgas als genotsmiddel
- Openbaar Ministerie - Vragen en antwoorden lachgasverbod
- RIVM/CAM - Notitie stand van zaken omtrent lachgas 2019-2025 (maart 2026)
- Trimbos-instituut - Lachgas: feiten en cijfers